Blogue do Equipo de Dinamización da Lingua Galega do Colexio Lestonnac

Arquivo para Setembro, 2011

Adiós ríos, adiós fontes

Adiós, ríos; adiós, fontes;
adiós, regatos pequenos;
adiós, vista dos meus ollos:
non sei cando nos veremos.

–Miña terra, miña terra,
terra donde me eu criei,
hortiña que quero tanto,
figueiriñas que prantei,

–prados, ríos, arboredas,
pinares que move o vento,
paxariños piadores,
casiña do meu contento,

–muíño dos castañares,
noites craras de luar,
campaniñas trimbadoras
da igrexiña do lugar,

–amoriñas das silveiras
que eu lle daba ó meu amor,
caminiños antre o millo,
¡adiós, para sempre adiós!

–¡Adiós groria! ¡Adiós contento,
¡Deixo a casa onde nacín,
deixo a aldea que conoso
por un mundo que non vin!

–Deixo amigos por extraños,
deixo a veiga polo mar,
deixo, en fin, canto ben quero…
¡quen pudera no o deixar…!

………………………….

–Mais son probe e, ¡mal pecado!,
a miña terra n’é miña,
que hastra lle dan de prestado
a beira por que camiña
ó que naceu desdichado.

–Téñovos, pois, que deixar,
hortiña que tanto amei,
fogueiriña do meu lar,
arboriños que prantei,
fontiña do cabañar.

–Adiós, adiós, que me vou,
herbiñas do camposanto,
donde meu pai se enterrou,
herbiñas que biquei tanto,
terriña que nos criou.

–Adiós Virxe da Asunción,
branca com’un serafín:
lévovos no corasón;
pedídelle a Dios por min,
miña Virxe da Asunción.

–Xa se oien lonxe, moi lonxe,
as campanas do Pomar;
para min, ¡ai!, coitadiño,
nunca máis han de tocar.

–Xa se oien lonxe, máis lonxe…
Cada balada é un dolor;
voume soio, sin arrimo…
Miña terra, ¡adiós!, ¡adiós!

–¡Adiós tamén, queridiña…!
¡Adiós por sempre quizais…!
Dígoche este adiós chorando
desde a beiriña do mar.

–Non me olvides, queridiña,
si morro de soidás
tantas légoas mar adentro…
¡Miña casiña!, ¡meu lar!

Rosalía de Castro: “Cantares gallegos” (1863)


Bos versos nunha boa voz

Resulta canto menos curioso e sempre agradable escoitar unha nova versión dos versos de Rosalía de Castro na bonita voz dunha das figuras da canción folk. Todo un descubrimento, non si?

Adiós ríos, adiós fontes
Joan Baez
Vigo (2010)

[…]

Adiós, ríos; adiós, fontes;
adiós, regatos pequenos;
adiós, vista dos meus ollos:
non sei cando nos veremos.

Miña terra, miña terra,
terra donde me eu criei,
hortiña que quero tanto,
figueiriñas que prantei,

prados, ríos, arboredas,
pinares que move o vento,
paxariños piadores,
casiña do meu contento,

muíño dos castañares,
noites craras de luar,
campaniñas trimbadoras
da igrexiña do lugar,

amoriñas das silveiras
que eu lle daba ó meu amor,
caminiños antre o millo,
¡adiós, para sempre adiós!

[…]


Ata sempre á Nosa Terra

Despedidas, despedidas e máis despedidas.

Esta tiñámola pendente dende o venres pasado, cando o xornal dixital, antes semanario, A Nosa Terra anunciaba que as súas publicacións remataban. Se ben o semanario deixara de publicarse en papel en setembro do ano pasado, a edición dixital mantíñase.

Desaparece outro medio de comunicación en galego. Desaparece, por cuarta vez, unha cabeceira con 104 anos (divididos en catro etapas) de historia.

Quédanos o consolo de que, se tres veces renaceu das súas cinzas, tal vez haxa unha cuarta nun futuro. Que sexa pronto!


Novas letras

Como presta rematar de comer, deitarse no sofá, prender o televisor… e poñer a galega para ver o Cifras e Letras!

Son máis de 5 anos dende que comezou a emitirse a versión galega deste concurso, baseado no francés Des chiffres et des lettres e que coñeceramos a comezos da década dos 90 cando comezou a emitirse en La 2 a versión española. 5 anos nos que o humorista, actor, músico… Paco Lodeiro (do que me declaro fan absoluto) vén conducindo o programa acompañado do físico Jorge Mira e da escritora Yolanda Castaño como expertos en cifras e en letras respectivamente.

Ata hai unha semana, posto que o pasado martes a tamén escritora María Canosa tomaba o relevo de Yolanda Castaño (que deixa o programa para centrarse na súa faceta literaria).

Así que temos novo equipo para as sobremesas da TVG.

Que dure!


Hoxe é o Día Europeo das Linguas 2011

Día Europeo das Linguas celébrase o 26 de setembro de cada ano dende que en 2001 se fixo por primeira vez. O seu obxectivo é o de promover a diversidade lingüística e cultural de Europa, coa finalidade de preservala e fomentala.

Sabiades que as 23 linguas oficiais da Unión Europea cos idiomas de máis de 60 comunidades? Pois neste pdf (ou nesta presentación), que recolle o texto proposto polo Consello de Europa para este Día Europeo das Linguas poderedes encontrar moitos máis feitos sobre as linguas do mundo. Por que non lle botades unha ollada para celebralo?


O último (que non o derradeiro) de The Homens

Hoxe é día de despedidas, aínda que vos imos falar dunha que non o é tanto, posto que non é definitiva.

A estas horas estase a celebrar no Cine Alovi de As Pontes o que será o último concerto dunha banda que durante os últimos sete anos se empeñou en demostrar (con éxito) que o galego é idioma para o power pop: os composteláns The Homens.

E é que o cuarteto viuse obrigado a facer unha paréntese na súa traxectoria. Como eles mesmos explican no seu blogue:

concerto que The Homens daremos en As Pontes (Cine Alovi, 21.00 horas) o próximo venres 23 vai ser especial por varias razóns. Por un lado, será a primeira vez que toquemos na vila natal do noso batería, ilustre pontés e encargado da pirotecnia na romaría da Esfarrapa; para celebralo, faremos un programa ‘medio-medio’, coma os vermús dos profesionais, comezando cunminiset acústico e acabando en eléctrico desbocado.

Por outra parte, o bolo das Pontes vai ser o último que deamos nunha boa temporada. Xocas marcha un tempo para a emigración, así que o resto dos Homens pasaremos á clandestinidade e aproveitaremos para facer outras cousas, escribir cancións novas, engomar, sobrevivir, contribuír á revolución e reflexionar sobre a pesca da troita en América.

Gracias por todo. Seguiremos informando.

Así que dende Xavedes! decímoslles ata logo (adeus non!) botándolle un vistazo ao seu celebérrimo vídeo Calamar.

Calamar
The Homens
Tres (2007)

!


Palabra! | esborrallar

esborrallar v.t. 1. Tirar ó chan, botar por terra [un muro, un valado, un noiro e en xeral, calquera construcción ou conxunto de cousas ordenadas]. Esborralloulle os papeis e documentos que tiña na mesa. SIN. ciscar. A enxurrada esborrallou o valado. SIN. derrubar, esboroar. 2. Manchar de borralla. Caeulle o caldeiro da cinsa e esborrallou o chan da cociña. SIN. emborrallarCF. ciscar. //v.p. 3. Virse abaixo, caer [un muro, valado, un noiro e en xeral, calquera construcción ou conxunto de cousas ordenadas]. Plantaron árbores nas paredes do noiro para evitar que se esborralle. SIN. derrubarse, esboroarse. 4. Mancharse de borralla. Non lle toques ó pote que te esborrallas. SIN. emborrallarseCF. ciscarse.


Da fala que se perde

E xa que o outro día andabamos a voltas cos ditos, hoxe recuperamos un artigo publicado a finais de febreiro en La Voz de Galicia. Está extraído da sección Ferrol, Ferrol, onde eu nacín, que tódolos domingos nos trae o humorista gráfico Siro (podédela atopar na contraportada do caderniño local).

Leva por título Da fala que se perde, e nel cóntanos que:

Son moitas as palabras e expresións -algunhas típicamente ferrolás […] – que van desaparecendo da fala coloquial.

, para a continuación facer un pequeno percorrido por algunha delas. Pinchade aquí para acceder ao artigo completo.

E vos, seguides a empregar algunha delas?


Nin Xornal nin .com

Vaia racha levamos! Hai uns días comentabamos como nos sorprendera en plenas vacacións a noticia do peche da edición impresa de Xornal de Galicia e animábamosvos a seguir visitando a súa edición dixital. Onte quedabamos coa boca aberta ao coñecer que Xornal.com tamén botará, en breve, o peche.

Galicia Hoxe, Xornal de Galicia, Xornal.com… o dito: vaia racha levamos!


#twitterengalego

Este fin de semana houbo movida en Twitter a conta de que esta rede social non só non conta entre os idiomas dispoñibles co catalán, o éuscaro ou o galego, senon que nin sequera tivo a ben incluílos na listaxe de linguas ás que traducila nun futuro próximo.

O hashtag #twitterencatalá, demandando Twitter neste idioma, pronto se fixo notar entre os temas do momento (xasabedes, os famosos Trending Topics), e #twitterengalego non se quedou atrás. Como exemplo, valla este chío de Julia Otero que une ambos os dous.

Pero, como conseguilo? Pois se sodes usuarios de Twitter e queredes que estea dispoñible no noso idioma, podedes apoiar esta petición ofrecéndovos como tradutores. Só tedes que encher o formulario que atoparedes na seguinte ligazón: https://spreadsheets.google.com/spreadsheet/viewform?formkey=dGNNMlNfWjRKaUFqLXQxQVlLbVhIWnc6MQ&ifq

Botades unha man?